Mert Yılmaz açıkladı: Fon krizinin ardından yatırımcı rotasını nereye çevirebilir?
İNFO Yatırım Müdür Yardımcısı Mert Yılmaz, yatırım fonlarında yaşanan gelişmelerin ardından yatırımcıların geleneksel yatırım araçlarına yönelebileceğini belirtti. Yılmaz, altın, döviz, gayrimenkul ve arsa yatırımlarının yeniden öne çıkabileceğini söyledi.
İnfo Yatırım Menkul Değerler Müdür Yardımcısı Mert Yılmaz, CNBC-e'nin "Makro Gündem" programında Şafak Tükle'nin sorularını yanıtladı.
Yılmaz, TCMB'nin aralık ayında faiz indirimine gitmesini beklediğini belirterek, enflasyon beklentileri ve politika faizi tahminlerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
TCMB'nin 2027 yılı enflasyon tahminini yüzde 15'ten yüzde 21'e yükselttiğini hatırlatan Yılmaz, piyasanın 12 ay sonrası enflasyon beklentisinin yüzde 24 seviyelerinde bulunduğunu kaydetti.
Yılmaz, "Genel olarak 2026 yıl sonu enflasyonunun yüzde 24-25'lerde, 2027 yıl sonu politika faizinin ise yüzde 28-29'larda olması mümkün. Dolayısıyla belki çok istenilen hızda olmasa da bir faiz indirim döngüsü devam edecek." dedi.
Faiz indirimlerinin değerlendirilmesinde yalnızca politika faizine odaklanılmaması gerektiğini vurgulayan Yılmaz, bankalara uygulanan kredi kısıtlamalarının da dikkate alınması gerektiğini belirtti. Söz konusu kısıtlamaların geçtiğimiz günlerde bir miktar esnetildiğini anımsatan Yılmaz, TCMB'nin bu alanda yeni bir değişikliğe gidip gitmeyeceğinin izlenmesi gerektiğini ifade etti.
"Kredi faizlerinin düşmesi konut fiyatlarını yukarı taşıyor"
Konut piyasasına ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Yılmaz, kredi faizlerinin düşmeye başladığı veya düşüş beklentisinin güçlendiği dönemlerde konut fiyatlarının da yükseldiğine dikkati çekti.
Konut veya iş yeri satın almak isteyenlerin kredi faizlerinin düşmesini beklediğini belirten Yılmaz, bu süreçte kredi maliyetlerindeki düşüşten elde edilecek tasarrufun üzerinde bir fiyat artışıyla karşılaşılabildiğini kaydetti.
Yılmaz, "Konut almak isteyen ya da bir dükkan almak isteyen insanlar, krediler düşsün, dolayısıyla benim aylık ödemem biraz daha rahatlasın diye düşünüyorlar. Haklı olarak böyle düşünüyorlar ancak o dönemde görülüyor ki kredi faizinin düşmesinden sağlayacağın tasarruftan fazlası konut fiyatının üzerine geliyor." ifadelerini kullandı.
'Geleneksel yatırım araçlarına yönelim güçlenebilir'
Yatırım fonlarında yaşanan gelişmelerin ardından yatırımcı davranışlarının nasıl şekilleneceğinin önem taşıdığını belirten Yılmaz, finansal piyasalarda ciddi bir güven sorunu bulunduğunu ve bunun kısa sürede aşılmasının gerçekçi olmadığını söyledi.
Sürecin netleşmesiyle özellikle orta ve orta üstü yaş grubundaki yatırımcıların geleneksel yatırım araçlarına yeniden yönelebileceğini dile getiren Yılmaz, döviz, altın ve gayrimenkulün yanı sıra arsa yatırımlarının da öne çıkabileceğini ifade etti.
Yılmaz, fonlarda parasına erişemeyen ve nakit ihtiyacı bulunan bazı yatırımcıların evlerini ve araçlarını satmayı beklediğini, diğer bir grubun ise fiyatların düşmesini veya fonlardaki parasına yeniden erişebilmeyi beklediğini anlattı.
Bu nedenle tek bir aylık veriye bakarak yatırımcı davranışına ilişkin kesin bir değerlendirme yapmanın doğru olmayacağını belirten Yılmaz, sistemin yaşadığı ilk şokun etkilerinin sonraki dönemlerde daha net görülebileceğini kaydetti.
Yılmaz, "Geleneksel yatırım araçlarına yönelimin biraz canlanacağını düşünüyorum. Belli bir yaşın üzerinde olan yatırımcıların, kırılmış olan güvenin yeniden onarılmasını beklemeden finansal piyasalara dönmelerini beklemek çok gerçekçi değil." değerlendirmesinde bulundu.
Nitelikli yatırımcı kriterlerinin değişmesinin de yatırımcı davranışları üzerinde etkili olabileceğine işaret eden Yılmaz, daha önce 10 milyon liralık varlıkla nitelikli yatırımcı sayılan kişilerin yeni kriterler kapsamında bu statüyü kaybettiğini hatırlattı.
Söz konusu yatırımcıların birikimlerini yeniden finansal piyasalarda mı değerlendireceklerinin, yoksa kendileri açısından daha güvenli gördükleri alanlara mı yöneleceklerinin önümüzdeki birkaç ayda açıklanacak istatistiklere yansıyacağını belirten Yılmaz, bu davranışın psikolojik açıdan da iyi analiz edilmesi gerektiğini söyledi.
Piyasalarda bir sorun ortaya çıktığında aşırı tedbirler alınmasının doğru olmadığını belirten Yılmaz, mevcut mevzuatın yaşanan sorunların ortaya çıkmasını engelleyebilecek nitelikte olduğunu, asıl sorunların mevzuatın uygulanması ve denetlenmesinden kaynaklandığını düşündüğünü ifade etti.
Mevzuatın elbette güncellenmesi ve iyileştirilmesi gereken yönleri bulunduğunu kaydeden Yılmaz, ancak belirli yatırım ürünlerinin tamamen ortadan kaldırılmasına yol açabilecek düzenlemelerin piyasaya zarar verebileceği uyarısında bulundu.
Nitelikli yatırımcı kriterinin 10 milyon liradan 50 milyon liraya çıkarılması halinde serbest fon piyasasının neredeyse ortadan kalkabileceğine işaret eden Yılmaz, sorunun serbest fonlardan mı yoksa bu fonların denetim mekanizmasından mı kaynaklandığının doğru tespit edilmesi gerektiğini söyledi.
Yılmaz, "Sadece bir yeri, bir parametreyi, bir ürünü günah keçisi seçmek ve orayı bitirmek yerine, bu işin masanın bir tarafındaki kanun koyucu, düzenleyici, bürokrat ve teknokratlarla diğer tarafındaki insanların bir araya gelip görüş alışverişinde bulunması lazım." dedi.
Yapılan düzenlemelerin piyasaya ve yatırımcıya etkilerinin, ikincil ve üçüncül sonuçlarının da değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Yılmaz, alınan tedbirlerin etkilerinin yeterince hesaplanmadığı görüşünü dile getirdi.
Sürecin yalnızca bir operasyon ve karantina uygulaması olarak ele alınmasının doğru olmadığını belirten Yılmaz, yaşanan gelişmelerin reel sektöre ve ticaret hayatına kadar uzandığını, talepte ciddi kırılmalara neden olabildiğini ifade etti.
Türkiye'nin geçmişte daha büyük ekonomik krizler yaşadığını ancak o dönemlerde finansal ürün çeşitliliğinin ve yatırımcı tabanının bugünkü kadar geniş olmadığını hatırlatan Yılmaz, mevcut sorunların bugünün piyasa koşulları dikkate alınarak çözülmesi gerektiğini kaydetti.
Yılmaz, "İlk yapmamız gereken şey mutlak surette yatırımcı güveninin yeniden sağlanması. Bu da maalesef çok kolay bir şey değil. Elbette bu güven yeniden kazanılacaktır ancak bunun zaman alacağı ve o zaman dilimi içinde buna benzer en ufak bir yol kazasının yaşanmaması gerektiği açık." değerlendirmesinde bulundu.
Piyasanın yeniden tesis edilmesi için kuralların net biçimde belirlendiği, şeffaflık ve liyakat esasına dayalı bir sistemin oluşturulması gerektiğini vurguladı.
"Yabancı yatırımcıyı doğru tanımlamak lazım"
Yabancı yatırımcıların Türkiye'ye yönelik ilgisine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Yılmaz, uluslararası yatırımcıların tek bir grup olarak ele alınmaması gerektiğini söyledi.
Geçen hafta tahvil ve hisse senedi piyasalarında yabancı alımlarının görüldüğünü, hisse senedi tarafındaki alımların daha yüksek tutarda gerçekleştiğini hatırlatan Yılmaz, kısa vadeli getiri elde ederek piyasadan çıkmayı hedefleyen yatırımcılarla uzun vadeli yatırım yapan yabancıların birbirinden ayrılması gerektiğini ifade etti.
Yılmaz, "Yabancı dediğimiz, belli bir kar marjını gördüğünde ve kur tahmini de yapabildiği için satıp çıkacak olan bir yatırımcı grubundan mı söz ediyoruz? Yoksa Türkiye'nin gözbebeği şirketlerine uzun vadeli yatırım yapmış, neredeyse çeyiz sandığına koyacak kadar unutulmuş bir yatırımcıdan mı söz ediyoruz?" diye konuştu.
Borsa İstanbul'un yaklaşık yüzde 10'un üzerinde yükselerek 12 bin puana kadar çıkmasına rağmen piyasada belirgin bir alıcı sorunu bulunduğunu belirten Yılmaz, bekleyen ve tetikte duran bir satıcı grubunun da olduğunu söyledi.
Düzenlemelerle birlikte satıcı sayısının artabileceğine dikkati çeken Yılmaz, yatırımcı güveni yeniden tesis edildikçe yabancı girişlerinin devam edebileceğini, bunun yerli yatırımcı üzerinde de moral etkisi yaratabileceğini kaydetti.
Ancak Türkiye'nin hak ettiği yabancı yatırımcıya sayı, nitelik ve parasal büyüklük açısından ulaşmasının zor olduğunu düşündüğünü belirten Yılmaz, ekonomi bürokrasisine ve piyasa yöneticilerine uzanan soruşturmaların yabancı yatırımcıya anlatılmasının kolay olmayacağını ifade etti.
2027'de jeopolitik gelişmeler ve seçim beklentisi öne çıkabilir
Piyasaların henüz yeterince fiyatlamadığını düşündüğü başlıklara ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Yılmaz, 2027 yılı için jeopolitik riskler ve seçim beklentisinin öne çıkabileceğini söyledi.
Savaşların seyrinin ve olası bir kalıcı ateşkesin piyasalar açısından belirleyici olabileceğini kaydeden Yılmaz, petrol fiyatlarının hızlı şekilde gerilemesinin küresel risk iştahını artırabileceğini dile getirdi.
Yılmaz, diğer önemli başlığın ise 2027 yılı sonuna doğru seçim beklentileri olabileceğini ifade etti.
Seçimlerin 2028'in mart veya nisan ayında yapılmasının öngörüldüğünü hatırlatan Yılmaz, yıl sonunda açıklanacak asgari ücret ve emekli maaşı zamlarının piyasalar tarafından nasıl algılanacağının önemli olduğunu belirtti.
Söz konusu artışların 2027 sonunda seçim mesajı olarak değerlendirilmesi halinde ekonomik görünümün değişebileceğine işaret eden Yılmaz, böyle bir senaryonun daha hızlı faiz indirimlerini, kredi faizlerinde daha belirgin düşüşleri ve para politikasında gevşemeyi beraberinde getirebileceğini söyledi.
Yılmaz, bu gelişmelerin ekonomik aktiviteyi canlandırarak özellikle borsa başta olmak üzere piyasalarda olumlu fiyatlamalara zemin hazırlayabileceğini belirterek, seçim öncesindeki olası olumlu tablonun seçim sonrasında yeniden enflasyon riski yaratabileceğinin de göz ardı edilmemesi gerektiğini sözlerine ekledi.