Fransa'da mali kriz endişesi: Borç GSYH'nin yüzde 119'una ulaştı
- Fransa'nın 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5'e yaklaşırken Almanya ile arasındaki fark 152 baz puana çıktı. Kamu borcu 3,6 trilyon euroya ulaşan ülkede yüksek bütçe açığı ve siyasi belirsizlik yatırımcıların endişelerini artırıyor.
Fransa'nın 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5'e yaklaşırken Almanya ile arasındaki faiz farkı 2011-2012'deki euro krizinden bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Kamu borcunun milli gelire oranı yüzde 119'a ulaşan ülkede siyasi belirsizlik ve yüksek bütçe açığı yatırımcıların endişelerini artırıyor.
CNBCE.COM'u öncelikli haber kaynağınız olarak ekleyin EkleEuronews'in haberine göre, Fransa'nın 10 yıllık tahvil faizinin geçen hafta yüzde 5 seviyesine ulaşması, ülkenin Temmuz 2002'den bu yana karşılaştığı en yüksek borçlanma maliyetine işaret etti.
Fransa'nın Almanya'nın 10 yıllık tahvillerine kıyasla ödediği ek faiz de 2011-2012'deki euro bölgesi borç krizinden bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Fransa'nın borçlanma maliyetleri İtalya ve Yunanistan'ın da üzerine çıktı.
Tahvil faizlerindeki yükseliş yalnızca kamu borcunu değil, konut kredileri ve şirketlerin finansman maliyetleri üzerinden ekonominin genelini de etkiliyor.
Kamu borcu 3,6 trilyon euroya ulaştı
Fransa'nın borç krizinin temelinde yüksek bütçe açıkları bulunuyor. Ülkenin bütçe açığının 2026'da gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYH) yüzde 5,4'üne ulaşması bekleniyor. Avrupa Birliği kuralları ise bütçe açığının GSYH'nin yüzde 3'ünü aşmamasını öngörüyor.
Fransa'nın kamu borcu, 2026'nın ikinci çeyreğinde 3,6 trilyon euroya yükseldi. Ulusal istatistik kurumu INSEE verilerine göre bu rakam GSYH'nin yüzde 119'una karşılık geldi. Borç oranı bir yıl önce yüzde 115,6 seviyesindeydi.
Borç yükündeki artış, yatırımcıların hükümetin kamu maliyesini sürdürülebilir şekilde yönetip yönetemeyeceğine ilişkin endişelerini artırdı.
Hükümet 54 milyar euroluk tasarruf planlıyor
Başbakan Sébastien Lecornu liderliğindeki azınlık hükümeti, geçen hafta 2027 bütçe taslağını sundu. Taslakta yaklaşık 54 milyar euroluk harcama tasarrufu ve ek gelir hedeflendi.
Hükümet, bütçe açığını 2026'daki yüzde 5,4 seviyesinden gelecek yıl yüzde 5'e indirmeyi hedefliyor. Planlanan düzenlemenin yaklaşık üçte ikisinin harcama kısıntılarından, üçte birinin ise vergi ve prim artışlarından sağlanması öngörülüyor.
Emeklilik ve sağlık harcamalarının her birinde 6 milyar euroluk tasarruf yapılması planlanırken, faiz ve savunma harcamaları dışındaki kamu harcamalarının enflasyona rağmen nominal olarak dondurulması öngörülüyor.
Ancak bütçe planı yatırımcıların endişelerini gidermek yerine siyasi belirsizliğin daha fazla öne çıkmasına neden oldu.
Lecornu'nun parlamentoda çoğunluğu bulunmuyor. Ulusal Meclis'te bütçe görüşmelerinin 13 Ekim'de başlaması beklenirken, Fransa'da cumhurbaşkanlığı seçimlerinin de 2027 ilkbaharında yapılması planlanıyor.
BNP Paribas ekonomisti Stéphane Colliac, Fransa'nın 2023-2026 dönemindeki dört yılın üçünde bütçe hedeflerini tutturamadığına dikkat çekti.
Faiz ve savunma harcamalarının da artması nedeniyle hükümetin bütçe açığını yalnızca 0,4 puan azaltabilmek için GSYH'nin yaklaşık yüzde 1'i büyüklüğünde tasarruf sağlaması gerektiği belirtildi.
2027'de 340 milyar euroluk yeni borçlanma
Fransa Hazinesi'nin 2027'de 340 milyar euroluk borç ihraç etmesi planlanıyor. Bu tutarın 2026'ya kıyasla 20 milyar euro daha yüksek olması bekleniyor.
Söz konusu borçlanmanın önemli bir bölümü, pandemi döneminde alınan borçların vadesinin gelmesi nedeniyle gerçekleştirilecek.
BNP Paribas ekonomisti Colliac, bütçe planının tamamen uygulanması halinde dahi kamu borcunun 2027'de GSYH'nin yüzde 121'ine yükselmesini, 2032'de ise ancak yüzde 124 civarında dengelenmesini bekliyor.
Ebury Başekonomisti Enrique Díaz-Alvarez de Paris'teki siyasi çıkmazın çözülmediğini ve hükümetin bütçe planının mali denetim kurumunun şüpheleriyle karşılandığını ifade etti.
Fransa'da yetersiz kaynak ayrıldığı gerekçesiyle düzenlenen öğrenci protestolarının da hükümet üzerindeki baskıyı artırdığı kaydedildi.
Fransa-Almanya faiz farkı 1,52 puana çıktı
Fransa'nın 10 yıllık tahvil faizinin yüzde 5'e yükselmesinin yanı sıra Almanya ile arasındaki faiz farkının genişlemesi, yatırımcıların ülkenin borç riskine yönelik endişelerinin arttığını gösterdi.
Fransa'nın 10 yıllık tahvil faizi ile Almanya'nın aynı vadeli tahvil faizi arasındaki fark 152 baz puana, yani 1,52 puana çıktı. Bu seviye, 2011'de başlayan euro bölgesi borç krizi dönemindeki seviyelere yaklaştı.
Intesa Sanpaolo stratejistleri, faiz farkındaki hareketin yalnızca seviyesinden değil, yükseliş hızından da kaynaklanan risklere işaret ettiğini değerlendirdi.
Stratejist Gian Marco Salcioli liderliğindeki ekip, tahvil getirilerinin hızlı yükselmesi halinde yatırımcıların yalnızca borçlanma maliyetine değil, borcun tamamen geri ödenememe ihtimaline de odaklanmaya başladığını belirtti.
Salcioli, bu hareketin faiz riskini daha geniş bir kredi riskine dönüştürebileceğini ifade etti.
Ebury Başekonomisti Díaz-Alvarez ise Fransa ile Almanya arasındaki faiz farkındaki haftalık genişlemenin 17 yılın en yüksek seviyesine ulaştığını söyledi.
