Citi'den emtia piyasaları için kritik uyarı: 7 alanda uç risk senaryosu şekilleniyor
Citi Research tarafından yayımlanan rapora göre; jeopolitik krizler, iklim şokları ve yapay zekâ dönüşümü emtiadaki aşırı olayları "düzenli" hale getirirken, ABD-İran geriliminden altın dalgalanmalarına kadar 7 kritik alanda uç risk senaryoları şekilleniyor.
En Yüksek Risk Senaryosu: Yıllara Yayılacak ABD-İran Tedarik Krizi
Citi, ABD-İran geriliminin çok yıllık bir krize dönüşme olasılığını "düşük" fakat "en büyük potansiyel etkiye sahip senaryo" olarak nitelendiriyor.
Hürmüz Boğazı'nın uzun süreli kapanması ve Bab el-Mandeb Boğazı'ndaki aksamalarla küresel petrol arzında günlük 5 ila 10 milyon varil açık oluşabileceği öngörülüyor. Bu durumun ham petrol fiyatlarını varil başına 200 doların üzerine çıkarabileceği ve ABD perakende benzin fiyatlarını galon başına 6 doların üzerinde tutabileceği ifade ediliyor.
Rusya-Ukrayna Hattı: Doğalgaz Piyasasında Büyük Aksama Riski
Rusya'nın enerji ihracatına yönelik kısıtlamaların sıkılaşma olasılığını "orta" olarak değerlendiren Citi, etkilerin doğalgaz piyasasında ham petrolden daha yıkıcı olacağını vurguluyor.
Rusya'dan LNG alımına yönelik küresel bir yasak halinde yıllık 30 milyar metreküpten fazla arzın yeniden tahsisi gerekecek. Boru hatlarındaki fiziksel esneklik yetersizliği nedeniyle küresel LNG pazarında derin bir kriz riski öne çıkıyor.
Kritik Minerallerde Stoklama Yarışı ve Bakır Fiyatları
Çin, ABD ve AB'nin stratejik stoklama hamleleri doğrultusunda maden güvenliği projelerine milyarlarca dolarlık fon ayrılması, kritik minerallerde fiyat baskısını artırıyor.
Citi, rafine bakır stoklarının mevcut 1,3 aylık tüketim seviyesinden 3 aya çıkarılması durumunda 2 yıl içinde 4 milyon ton ilave bakır gerektiğini hesaplıyor. Bu birikimin bakır fiyatlarını ton başına 20.000 ABD dolarının üzerine taşıyabileceği belirtiliyor.
Altında İki Yönlü Keskin Hareket Beklentisi
Citi senaryosuna göre altın fiyatları önümüzdeki haftalarda ons başına 3.800 doların altına sarkarak yüzde 15-20 oranında gerileyebilir ve kaldıraçlı pozisyonlarda tasfiyeyi tetikleyebilir.
Ancak orta ve uzun vadede merkez bankası alımları, küresel mali endişeler ve dolarsızlaşma eğilimiyle altının yeniden ivme kazanacağı tahmin ediliyor. Enflasyondaki düşüş ve yatırımcı ilgisiyle fiyatların önümüzdeki birkaç yıl içinde ons başına 6.000 dolara kadar yükselebileceği öngörülüyor.
Aşırı El Nino Faktörü: Kakao ve Tarım Ürünlerinde Şok
Güçlü El Nino koşullarının devam etme ihtimali "orta olasılıklı, yüksek etkili" risk kategorisinde tanımlanıyor.
Batı Afrika'daki olumsuz hava koşullarının kakao arzını kısıtlaması durumunda ton fiyatının 10.000 dolara çıkabileceği, Hindistan ve Tayland'daki muson eksikliğinin ise küresel şeker fiyatlarını pound başına 20 sentin üzerine taşıyabileceği bildiriliyor.
Yapay Zeka Balonu veya Patlamasının Emtiaya Çift Yönlü Etkisi
Veri merkezlerinin artan enerji ihtiyacı elektrik, doğal gaz, uranyum ve şebeke metalleri talebini yükseltiyor. Yapay zeka yatırımlarının sürmesi halinde bakır fiyatlarının ton başına 17.000 dolara ulaşabileceği belirtiliyor.
Aksine, yapay zeka balonunun patlaması durumunda veri merkezi inşaatlarının durmasıyla metallere olan talep gerileyecek. Altın ise her iki senaryoda da en asimetrik korunma aracı olarak gösteriliyor.
Sibirya Gücü 2 Boru Hattı ve Aşırı Monroe Doktrini Senaryoları
Rusya ve Çin'in Sibirya Gücü 2 projesinde anlaşması halinde, Çin'in LNG ithalat ihtiyacı azalacak ve Asya LNG fiyatları MMBtu başına 5-6 dolara kadar gerileyebilecek.
Diğer taraftan, ABD'nin Latin Amerika petrol ihracatına olası bir abluka uygulaması durumunda, günlük 9,8 milyon varillik arz pazardan çekilecek. Bu senaryonun 1973 petrol krizine benzer bir şok yaratarak küresel gösterge fiyatları 100 doların üzerine çıkarabileceği ifade ediliyor.