Körfez'deki petrol ve LNG tesislerine saldırı sonrası Petkim ve Tüpraş'ta mini ralli
- ABD ve İsrail'in İran'a saldırıları sonrası İran'ın bölgedeki enerji üretim tesislerine saldırıları ve İran Devrim Muhafızları'nın Hürmüz Boğazı'nı fiilen kapattığını açıklamasıyla Petkim ve Tüpraş hisselerindeki endeksten pozitif ayrışma ikinci gününe girdi.
İran'ın ABD ve İsrail saldırılarına yanıt olarak yakın coğrafyadaki dev enerji tesislerini hedef alması sonrasında Saudi Aramco'nun 2 Mart'ta duyurduğu geçici tesis kapatması (günlük 5,8 milyon varil kapasite kaybı) ve Katar LNG'nin yüzde 30 üretim kesintisi (21 milyon ton/yıl), global ham petrol ve doğalgaz fiyatlarını sıçrattı. Enerji piyasasında yaşanan arz şoku endişeleri Türkiye'deki petrokimya şirketlerinin hisselerinde düşen endeksin aksine sert yükseliş getirdi. Tüpraş dünden bu yana yüzde 7 artış sergiledi. Petkim yüzde 11 değer kazandı.
Aramco saldırılarının Körfez'deki ham petrol arzını yüzde 6 daralttığı belirtiliyor; Tüpraş için (Türkiye'nin %60 benzin/dizel üreticisi, 28 milyon ton/yıl kapasite) bu gelişmelerin kısmen pozitif olduğu yönünde yorumlar dikkat çekiyor. Bunun sebebi olarak ise ham ithalat maliyeti artsa da marjların genişlemesi gösterliyor. Son gelişmelerin ardından crack spread'lerin (rafineri marjları) yükselmesi beklentisi var. Petkim'in de içinde bulunduğu petrokimya sınıfında ise özellikle nafta/doğalgaz bazlı üretimde girdi fiyatları yükseldikçe etilen marjının artma ihtimalinden bahsediliyor. Analistler, "İran misillemesi Türkiye rafinerilerini dolaylı besliyor; Tüpraş'ın spot ham alımı halen avantajı" diyor. Her ne kadar rafineri ve etilen marjının net yansıması kesin olmasa da yükselen petrol fiyatlarının petrokimya tesislerinde marj yükseltici etkisi analistlerin dikkat çektiği nokta.
Bir diğer kritik nokta da Saudi Aramco Petkim ile doğrudan rakip bir şirket değil veya birbirinin alternatifi ürünler üretmiyor. Fakat Aramco'nun ürünlerini girdi olarak kullanan aynı şirkete bağlı SABIC'in de üretiminde kesinti olasılığının Petkim'in rakibi olan bu şirketle ilgili arz sıkıntılarını tetikliyor. Bunun da Petkim için özellikle çatışma bölgesinin dışında güvenli liman özelliğini öne çıkardığı yorumlarına neden oluyor.
Bu da içeride Petkim ve Tüpraş hisselerindeki yükselişin önemli sebeplerinden biri olarak gösteriliyor.
