Bangladeş'te protestolar yerini kutlamalara bıraktı: Başbakan ülkeden kaçtı, yeni hükümet kurulacak
- Bağımsızlık Savaşı katılımcılarının ailelerine kamuda kontenjan verilmesi protestoları haftasonu hız kazandı.
- Hafta sonu yeniden alevlenen olaylarda 13'ü polis, 93 kişi öldü; BM, şiddetin durması için çağrıda bulundu.
- Protestocular Başbakan Şeyh Hasina Vecid'in konutuna girdi. Vecid, helikopterle bölgeden ayrıldı.
- Bangaldeş ordusu Başbakan Vecid'in istifa ettiğini ve geçiş hükümetinin kurulacağını duyurdu.
Bangladeş'te Bağımsızlık Savaşı'na katılanların ailelerine kamuda kontenjan ayrılmasının ardından başlatılan hükümet karşıtı protestolar, başkentte "Dakka Yürüyüşü" adı altında devam ediyor.
Protestocular kendilerini terörist olarak niteleyen Bangladeş Başbakanı Şeyh Hasina Vecid'in konutunu işgal etti. Başbakan Hasina Vecid kız kardeşiyle beraber bölgeden kaçtı. Reuters ve Financial Times da yer alan haberlere göre Başbakan daha sonra ülkeyi de terketti.
Bangladeş Ordu Komutanı General Waker-Uz-Zaman, Başbakan Şeyh Hasina Vecid'in resmi konutundan ayrılmasının ardından basına açıklama yaptı. Yerel basına göre, ülkede geçiş hükümeti kurulacağını duyuran Waker-Uz-Zaman, gösterilerin ve şiddet olaylarının durulması halinde "sıkıyönetime gerek kalmayacağını" belirtti.
Waker-Uz-Zaman, ülkedeki şiddet olaylarında göstericilerin hayatını kaybetmesine ilişkin soruşturma yürütmeyi taahhüt ederek, "Tüm siyasi partilerle verimli bir görüşme gerçekleştirdikten sonra geçiş hükümeti kurmaya karar verdik. Durumu çözüme kavuşturmak için şimdi Bangladeş Cumhurbaşkanı Muhammed Şahabuddin ile görüşeceğiz." diye konuştu.
General Waker-Uz-Zaman, Dakka Üniversitesi Hukuk Bölümü'nden Profesör Asif Nazrul'u, öğrencilerden protestolara son vermesini talep eden açıklama yayımlamaya çağırdı.
Waker-Uz-Zaman, Hasina'nın istifa ettiğini duyururken Bangladeş Başbakanı ise konuya ilişkin henüz açıklama yapmadı. İstifa haberlerinin ardından Bangladeş sokaklarındaki gerginliğin yerini kutlamalara bıraktığı görüldü.
13'ü polis 93 kişi ölmüştü
Ülkede temmuz ayında başlayan "kamuda kontenjan kararı" protestolarında 200'ü aşkın kişi ölmüştü. Bangladeş'te bu hafta sonu yeniden alevlenen protestolarda 13'ü polis 93 kişinin öldüğü bildirildi.
Prothom Alo gazetesinin haberinde, Öğrenci Ayrımcılık Karşıtı Hareketi tarafından "Dakka'ya Yürüyüş" ismiyle düzenlenen protestoya ülke genelinden çok sayıda öğrencinin katıldığı bildirildi.
Başkentteki Shaheed Minar Anıtı'nın önünde toplanan kalabalığı dağıtmak için polisin göz yaşartıcı gaz ve ses bombası kullandığı belirtildi.
Başkentte "süresiz sokağa çıkma yasağı" ilan edildi
Dhaka Tribune gazetesinin haberine göre, İçişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, Dakka ve bazı bölgelerde "aksi belirtilmediği takdirde süresiz sokağa çıkma yasağı" ilan edildiği belirtildi. Hükümet, ülkede 3 günlük resmi tatil ilan etti.
Ayrıca hükümet, mobil internetin kapatılması talimatı verirken, ülkede Facebook ve WhatsApp da engellendi.
Ülkede temmuz sonundan bu yana zaman zaman kısmen kaldırılan sokağa çıkma yasağı uygulanıyordu.
BM'den çağrı geldi: Şok edici şiddet durmalı
BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, Bangladeş'teki Bağımsızlık Savaşı katılımcılarının ailelerine kamuda kontenjan ayrılmasıyla başlayan protestolarda yaşanan şiddete dikkat çekti.
Türk, yaptığı yazılı açıklamada, "Bangladeş'teki şok edici şiddet durmalı. Hafta sonu çok sayıda protestocu öldürüldü," ifadelerini kullandı. Sirajganj bölgesinde bir karakola düzenlenen saldırıda en az 13 polisin öldüğünü belirtti.
Dakka'da planlanan kitlesel yürüyüşe iktidar partisinin gençlik yapılanmasının müdahale ettiğini ifade eden Türk, daha fazla can kaybı ve yıkımdan endişe duyduğunu belirtti. Siyasi liderlere ve güvenlik güçlerine yaşam hakkı, barışçıl toplanma ve ifade özgürlüğünü koruma çağrısında bulundu.
Türk, insan hakları ihlallerinin hesap verebilirliğinin önemine dikkat çekti ve uluslararası toplumun cezasızlık olmayacağını vurgulaması gerektiğini belirtti. Bangladeş hükümetine, barışçıl protestocuları hedef almaktan vazgeçme, keyfi gözaltıları sonlandırma, tam internet erişimi sağlama ve diyalog için koşullar oluşturma çağrısında bulundu.
Türk ayrıca, aşırı güç kullanımı, yanlış bilgi yayma ve şiddete teşvik gibi çabaların derhal sonlandırılması gerektiğini vurguladı.
Hindistan'dan vatandaşlarına Bangladeş uyarısı
Hindistan, Bangladeş'teki hükümet karşıtı protestolarda yaşanan şiddet olayları nedeniyle vatandaşlarını "çok dikkatli" olmaları konusunda uyardı.
Hindistan Dışişleri Bakanlığının açıklamasında Bangladeş'e seyahat etmeme uyarısı yapılarak bu ülkedeki vatandaşlara da hareketlerini kısıtlamaları tavsiyesinde bulunuldu.
Bangladeş'te geçen aydan bu yana protestolar sırasında en az 15 bin Hindistan vatandaşının bölgede olduğu, binlercesinin de ülkelerine döndüğü belirtildi.
Bu arada, dün yaşanan olaylar üzerine başkent Dakka ve bazı bölgelerde "aksi belirtilmediği takdirde süresiz sokağa çıkma yasağı" konulmuş, hükümet ülkede 3 günlük resmi tatil ilan etmişti.
Ayrıca hükümet, mobil internetin kapatılması talimatını vererek Facebook ve WhatsApp da engellenmişti.
Ne olmuştu?
Bangladeş'te 1971'deki Bağımsızlık Savaşı'nda görev alan kişilerin çocuklarına kamuda kontenjan ayrılması kararının ardından protestolar başlatılmıştı.
Bangladeş İçişleri Bakanı Asaduzzaman Khan Kamal, protestolarda 147 kişinin yaşamını yitirdiğini açıklamış, basında yer alan haberlerde ölü sayısının 200'ü aştığı belirtilmişti.
Bangladeş'te yaklaşık 2 bin kişi temmuzda başlayan protestolarda ölenler için başkent Dakka'nın çeşitli noktalarında toplanmış, polis de sloganlarla hükümeti protesto eden göstericilere göz yaşartıcı gaz ve ses bombası kullanmıştı.
"Kamuda kontenjan kararı" protestolarındaki "ölüm, gözaltı, saldırı ve kayıplara" dikkati çekmek için düzenlenen gösteriler, hükümet karşıtı protestolara dönüşmüştü.