Fon düzenlemesi bugün Meclis'e geldi: 5 maddede tasfiyede son durum

Takvim Fon Koordinasyon Kurulu'nda ele alındı

Tasfiye sürecindeki yatırım fonlarından etkilenen yatırımcılara yapılacak ödemeleri düzenleyen kanun teklifi, bugün Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonunda görüşülmeye başladı.

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından tasfiyesine karar verilen bazı yatırım fonlarında tasfiye sürecinin adil, şeffaf ve etkin yürütülmesini ve ödemelerin hukuki güvenceye kavuşturulmasını amaçlayan teklif, 9 Ekim'de TBMM Başkanlığına sunuldu.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığının açıklamasına göre, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında gerçekleştirilen Beşinci Fon Koordinasyon Kurulu Toplantısı'nda da kanun teklifinin Meclis'teki görüşme takvimi ele alındı.

Yılmaz, pazartesi günü Anadolu Ajansı Editör Masası'nda yaptığı açıklamada, düzenlemenin yasalaşması halinde tasfiye sürecinden etkilenen yatırımcılara 1 milyon liraya kadar ara ödeme yapılmasının öngörüldüğünü belirtti. Yılmaz, ödemelerde net yatırım tutarının esas alınacağını, küçük yatırımcılar ile para piyasası fonlarının önceliklendirileceğini söyledi.

Komisyon, AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında toplandı. Teklifin ilk imza sahiplerinden AK Parti Samsun Milletvekili Ersan Aksu, düzenlemeyle ilgili bilgiler paylaştı.

Aksu, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından tasfiyesine karar verilen 131 yatırım fonuna ilişkin yasal düzenlemenin detaylarını açıkladı. Aksu, bu durumun finansal sistem genelinde yapısal veya sistemik bir risk oluşturmadığını ve soruşturmalar kapsamında 84 kişinin tutuklandığını belirtti. Tasfiye sürecinde kamu kaynakları ve hazine bütçesinin kullanılmayacağını vurgulayan Aksu, ödemelerin yalnızca fon varlıklarından ve sorumlulardan tahsil edilen tutarlardan karşılanacağını ifade etti. Yatırımcı mağduriyetlerini önlemek için "net yatırım tutarı" esas alınarak enflasyonla güncellenmiş ödemeler yapılacağı ve kişi başına 1 milyon liraya kadar ara ödeme imkanı tanınacağı bildirildi. Ödemelerin "ilk giren ilk çıkar" yöntemiyle ve küçük yatırımcılardan başlanarak gerçekleştirileceği belirtti.

Aksu'nun konuşmasının ardından komisyonda teklifin tümü üzerindeki görüşmelere geçildi.

1 milyon liraya kadar ara ödeme yapılacak

Teklif kapsamında, tasfiye sürecinden etkilenen yatırımcılara yapılacak ara ödemelerde net yatırım tutarı esas alınacak. Yılmaz'ın verdiği bilgiye göre, yatırdığı ana parayı daha önce geri alanlar uygulamadan yararlanamayacak. Ana parasının bir kısmı fonda kalan yatırımcılar ise belirlenen koşullar çerçevesinde 1 milyon liraya kadar ödeme alabilecek.

Bir milyon liranın üzerinde alacağı bulunan yatırımcıların da ilk aşamada bu tutara kadar ödeme alması öngörülüyor. Yılmaz, yatırımcıların nihai hak ve yükümlülükleri belirlenirken yapılan ara ödemelerin mahsuplaşma hesabına dahil edileceğini belirtti.

Hukuk dışı işlemler yapan veya haksız kazanç elde ettiği belirlenen kişilerin ödemelerden yararlanamayacağını kaydeden Yılmaz, ana parasını daha önce geri almış yatırımcıların da düzenleme kapsamında ödeme alamayacağını ifade etti.

Yılmaz, kanun teklifinin henüz yasalaşmadığını hatırlatarak, düzenlemenin Meclis'ten geçmesi halinde ödemelerin ekim ayı içinde yapılabileceğini değerlendirdiklerini söyledi. Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK), Takasbank, Ziraat Bankası ve İş Bankasının teknik hazırlıklarını tamamladığını belirten Yılmaz, kanun yürürlüğe girer girmez ödemelerin yapılacağını bildirdi.

Ödemelerde üç kaynak kullanılacak

Yatırımcılara yapılacak ödemelerin üç kaynaktan karşılanması öngörülüyor. Bunlar, tasfiye edilen fonlarda kalan ve nakde dönüştürülebilecek varlıklar, haksız veya fahiş kazançların iadesiyle oluşturulacak kaynaklar ve sorumlu kişi ya da şirketlerin mal varlıklarının değerlendirilmesinden elde edilecek gelirler olarak sıralandı.

Yılmaz, hem olağan hem de olağanüstü tasfiye süreçlerinde kamu kaynağı kullanılmayacağını vurguladı. Kanun teklifinde, tasfiye sürecine özgü olarak Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna (TMSF) ilave yetkiler verilmesi de öngörülüyor. Bu yetkilerle el konulan varlıkların daha hızlı değerlendirilmesi ve yatırımcılara yapılacak ödemelerin finanse edilmesi amaçlanıyor.

Her bir fon için ayrı hesap açıldığını belirten Yılmaz, 131 fon için 131 hesap oluşturulduğunu, haksız kazançlar ve mal varlıklarının satışından elde edilecek gelirler için ayrıca genel bir hesap açıldığını söyledi. Bir fonla doğrudan ilişkili gelirlerin ilgili fonun hesabına aktarılması, belirli bir fonla ilişkilendirilemeyen kaynakların ise belirlenen kriterlere göre dağıtılması öngörülüyor.

Yılmaz, bazı fonlarda 1 milyon liraya kadar ödeme yapılmasını sağlayacak yeterli kaynak bulunmaması ihtimaline karşı iki yöntem üzerinde durulduğunu belirtti. Buna göre, diğer hesaplarda toplanan kaynakların ilgili fonlara aktarılması veya mevcut kaynağın en düşük alacaklıdan başlanarak dağıtılması seçenekleri değerlendiriliyor.

66 fonda 40,5 milyar liralık tasfiye hedefi

Fon Koordinasyon Kurulunun açıklamasına göre, A1, Bulls ve Pardus portföy yönetim şirketlerinin yönetimindeki fonlarda bulunan 43 bin 643 yatırımcıya Ziraat Bankası tarafından toplam 6,4 milyar lira ödeme yapıldı.

Açıklamada, bu üç portföy yönetim şirketinin geriye kalan 49 fonunda toplam 34,1 milyar liralık tasfiye sürecinin hafta sonuna kadar tamamlanmasının hedeflendiği bildirildi. Böylece üç portföy yönetim şirketindeki toplam 66 yatırım fonunda bulunan 45 bin 745 kişiye yönelik 40,5 milyar liralık ayni ve nakdi tasfiyenin tamamlanması planlanıyor.

Kanun teklifinin yasalaşmasının ardından tasfiye sürecindeki diğer 65 fona ait ara ödemelerin de hızla tamamlanması hedefleniyor.

Yılmaz, sorunlu fonlara ilişkin süreçte toplam yedi portföy yönetim şirketi ve bunların altında bulunan 131 fona tedbir getirildiğini belirtti. Söz konusu fonların toplam fon sayısının yüzde 4,6'sını, toplam fon portföyünün ise yüzde 7,7'sini oluşturduğunu söyledi. Fonlardan olumsuz etkilenen yatırımcı sayısının 455 bini aştığını kaydetti.

Yılmaz'ın verdiği bilgiye göre, olağan tasfiye koşullarını kabul eden A1, Bulls ve Pardus'un ardından dört şirketin süreci devam ediyor. Bu şirketler arasında en büyük fonun Tera Finansal Yatırımlar Holding'e ait olduğunu belirten Yılmaz, Pusula, Hedef ve Atlas'ın da büyük fonlar arasında bulunduğunu ifade etti. Atlas için olağan tasfiye seçeneğine ilişkin görüşmelerin sürdüğünü, bu seçeneğin gerçekleşmesi halinde yaklaşık 58 bin yatırımcının daha olağan tasfiye sürecine girebileceğini söyledi.

DDK incelemesi devam ediyor

Fon soruşturmasına ilişkin idari incelemeler de sürüyor. Yılmaz, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın görevlendirdiği Devlet Denetleme Kurulunun (DDK), ilgili kurumları kapsayan çalışmalarını yaklaşık 15 denetmen ve müfettişle yürüttüğünü açıkladı.

İncelemede bağımsız finansal otoriteler dahil ilgili kurumların değerlendirileceğini belirten Yılmaz, hazırlanacak raporla idarelerin açıklarının ve kişilerin sorumluluklarının ortaya konulmasının hedeflendiğini söyledi. Rapor doğrultusunda ihtiyaç duyulması halinde yeni yasal düzenlemelerin de TBMM'nin değerlendirmesine sunulabileceğini kaydetti.