Trump'tan İran açıklaması: Askeri saldırı yerine ekonomik baskı
- ABD Başkanı Trump, İran’a yeni bir askeri saldırı yerine ekonomik baskının sonuç vermesini bekleyeceğini açıkladı. İran riyalindeki düşüşü işaret eden Trump, “Onlarla yarı müzakere halindeyiz” derken; Tahran, Hürmüz Boğazı’nı açmak için yaptırımların kalkması ve tazminat şartını koştu.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’a karşı yeni askeri saldırılar düzenlemek yerine ekonomik baskının sonuç vermesini bekleyeceğini açıkladı. Axios’a konuşan Trump, “Gizli bir şekilde ilerliyoruz. Onlarla sadece yarı müzakere halindeyiz. İran’ı, yüksek enflasyonu ve parasız olma durumunu yakından takip ediyoruz,” ifadelerini kullandı. Trump, sosyal medya platformu Truth Social’da İran riyalinin 2025’ten bu yana yaşadığı değer kaybını gösteren grafikleri “İran’ın parası yok” notuyla paylaştı.
İran’dan kapsamlı şartlar ve Hürmüz şartı
CNBCE.COM'u öncelikli haber kaynağınız olarak ekleyin EkleTahran yönetimi ise Hürmüz Boğazı’nın yeniden trafiğe açılması için Washington’a ağır koşullar sundu. İran’ın talepleri arasında; ABD deniz ablukası ve yaptırımlarının kaldırılması, Amerikan birliklerinin bölgeden çekilmesi, savaş tazminatı ödenmesi ve dondurulan İran varlıklarının serbest bırakılması yer alıyor.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, ABD’nin Haziran ayındaki mutabakatı ihlal ettiğini belirterek, zararlar karşılanmadan müzakerelerin başlamayacağını söyledi. İran parlamentosunun gündeminde ise boğazdan geçen düşman ülke gemilerine kargo değerinin yüzde 20'si oranında ceza kesilmesini ve ABD ile İsrail gemilerinin geçişinin tamamen engellenmesini öngören bir yasa tasarısı bulunuyor.
ABD deniz ablukasını genişletiyor
ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), deniz ablukası kapsamında son bir haftada İran limanlarından 20 ticari gemiyi daha uzaklaştırarak yönünü değiştirdiği toplam gemi sayısını 55’e çıkardığını duyurdu. Açıklamada ayrıca Amerikan kuvvetlerinin 2 gemiyi etkisiz hale getirdiği, 2 gemiye de müdahale ederek kurallara uyulmasını sağladığı bildirildi.
Saldırılar süreçte riskleri artırıyor
Bölgede askeri hareketlilik devam ederken, Birleşik Arap Emirlikleri Cumartesi günü İran’ın Hürmüz Boğazı’nda Abu Dabi Ulusal Petrol Şirketi’ne ait bir tankere füze fırlattığını açıkladı. Yemen’deki İran destekli Husi milisleri ise Suudi Arabistan’daki bir petrol rafinerisine ve Yemen’in Kızıldeniz liman kenti El-Mekke’deki tesislere düzenlenen saldırıları üstlendi.
Piyasalar ve petrol fiyatları yükselişte
Gemi trafiği takip platformu Kpler verilerine göre, Hürmüz Boğazı’ndan geçen günlük gemi sayısı sekize kadar geriledi. Şubat ayında başlayan kriz öncesinde küresel petrol ticaretinin dörtte birinin ve LNG geçişinin beşten birinin sağlandığı boğazdaki tıkanıklık, küresel piyasaları etkilemeyi sürdürüyor.
Gelişmelerin ardından Brent petrol vadeli işlemleri yüzde 1,1 artışla varil başına 84,45 dolara, ABD Batı Teksas Ham Petrolü (WTI) ise yüzde 1 yükselişle 78,98 dolara tırmandı. ING Bank Emtia Stratejisi Başkanı Warren Patterson yayınladığı notta, taraflar arasında derin bir güvensizlik olduğunu ve sürecin yeniden kötüleşme riski taşıdığını vurguladı.

