Uçak biletlerine zam kapıda: Havayolu şirketleri faturayı yolcuya kesecek
- Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA), jet yakıtı maliyetlerindeki sert yükselişin havayolu şirketlerinin kârlılığını ciddi şekilde erittiğini ve bunun kaçınılmaz olarak bilet fiyatlarına yansıyacağını açıkladı.
Küresel havacılık sektörü, yükselen petrol fiyatlarının etkisiyle son yılların en büyük maliyet baskılarından biriyle karşı karşıya kaldı. Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA), jet yakıtı maliyetlerindeki sert yükselişin havayolu şirketlerinin kârlılığını ciddi şekilde erittiğini ve bunun kaçınılmaz olarak bilet fiyatlarına yansıyacağını açıkladı.
Jet yakıtı faturası 100 milyar dolar arttı
CNBCE.COM'u öncelikli haber kaynağınız olarak ekleyin EkleBrezilya'nın Rio de Janeiro kentinde düzenlenen IATA Genel Kurulu'nda konuşan IATA Genel Direktörü Willie Walsh, küresel havayolu şirketlerinin 2026 yılında jet yakıtı için geçen yıla göre yaklaşık 100 milyar dolar daha fazla ödeme yapacağını söyledi.
Sektörde jet yakıtı maliyetlerinin yıllık bazda yüzde 70 yükselmesi, havayollarının kârlılığını ciddi şekilde baskı altına aldı.
Havayollarının kârı yarıya iniyor
IATA verilerine göre küresel havacılık sektörünün net kârının 2025'teki 45 milyar dolar seviyesinden 2026 yılında yaklaşık 23 milyar dolara gerilemesi bekleniyor.
Bu tablo, havayolu şirketlerinin artan maliyetleri karşılamak için yeni önlemler almak zorunda kalacağına işaret ediyor.
Bilet fiyatlarında yeni zam dalgası
Sektör temsilcileri, yükselen yakıt maliyetlerinin yolculara daha yüksek bilet fiyatları olarak yansıyacağını belirtiyor.
Willie Walsh, havayolu şirketlerinin zaten oldukça düşük kâr marjlarıyla faaliyet gösterdiğini vurgulayarak, petrol fiyatlarındaki yükselişin uzun vadede daha pahalı uçuşlar anlamına geldiğini söyledi.
Özellikle uzun mesafeli ve premium sınıf uçuşlarda fiyat artışlarının daha kolay kabul görebileceği değerlendirilirken, turistik ve kısa mesafeli seyahatlerde talebin daha hassas olabileceği belirtiliyor.
Sektörün en büyük korkusu: Yakıt ve enflasyon
Deloitte tarafından gerçekleştirilen küresel havayolu yöneticileri anketine göre sektörün önündeki en büyük riskler yakıt fiyatlarındaki oynaklık ve enflasyon baskısı olarak öne çıkıyor.
Kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings de artan maliyetler nedeniyle küresel havayolu sektörü görünümünü "kötüleşiyor" seviyesine çekti.
Petrolün 100 doların üzerinde kalması bekleniyor
Bazı büyük havayolu şirketleri, yüksek enerji maliyetlerinin geçici olmayacağını düşünüyor.
Örneğin United Airlines, petrol fiyatlarının 2027 sonuna kadar varil başına 100 doların üzerinde seyredeceği varsayımıyla planlama yapıyor.
Air New Zealand ise maliyet baskısının bir kısmını yakıt koruma işlemleri ve bilet fiyatı artışlarıyla dengelemeye çalışıyor.
Boeing ve Airbus krizi derinleştiriyor
Sektörün karşı karşıya olduğu tek sorun enerji maliyetleri değil.
Boeing ve Airbus tarafından yaşanan teslimat gecikmeleri nedeniyle havayolu şirketleri daha yaşlı ve daha fazla yakıt tüketen uçakları filolarında tutmak zorunda kalıyor.
Bu durum hem yakıt tüketimini hem de bakım maliyetlerini artırarak şirketlerin üzerindeki finansal baskıyı büyütüyor.
ABD'de zamlar şimdiden başladı
Verilere göre ABD'de iç hat uçak biletleri, 4 Temmuz tatil dönemi için geçen yıla göre yüzde 17, yaz sezonunun geri kalanı için ise yüzde 18 daha pahalı hale geldi.
Uzmanlar, yüksek yakıt maliyetlerinin kalıcı olması halinde küresel ölçekte uçak bileti fiyatlarında yeni zamların kaçınılmaz olacağı görüşünde.