"Yapay zeka kahini"ne Wall Street darbesi: 45 milyar dolar günler içinde eridi
- Yüksek kaldıraçlı riskler ve borsa dalgalanmaları, yapay zeka kahini Leopold Aschenbrenner’ın fonunu vurdu. Zirvedeyken 45 milyar dolar yöneten dev fon, zorunlu hisse satışlarının ardından 10 milyar dolara kadar geriledi.
Henüz iki yıl önce Leopold Aschenbrenner, dünyada geleceği tüm berraklığıyla görebilen ender insanlardan biri olduğunu iddia ediyordu. Eski OpenAI araştırmacısı, Silicon Valley’de adeta bir kutsal metne dönüşen 165 sayfalık devasa makalesiyle kendisini, yaklaşan süper yapay zeka çağının elçisi olarak konumlandırmıştı.
CNBCE.COM'u öncelikli haber kaynağınız olarak ekleyin EkleAncak bu hafta Aschenbrenner’ın vizyonunun sınırları, kurduğu yapay zeka odaklı hedge fonunun Wall Street’in sert gerçekliğiyle yüzleşti. Viralleşen Haziran 2024 tarihli bildirisinden adını alan Situational Awareness (Durumsal Farkındalık) fonu; düşen yarı iletken hisseleri ve kredili işlemlerin getirdiği teminat çağrıları (margin call) nedeniyle ağır bir darbe aldı.
Bu ayın başlarında zirvedeyken 45 milyar dolarlık devasa bir varlığı yöneten fon, perşembe gününe gelindiğinde dibi gördü. SK Hynix ve CoreWeave gibi sert darbe alan yapay zeka hisselerindeki tüm kaldıraçlı pozisyonlarını Ken Griffin’in Citadel firmasına zararına devretmek zorunda kalan Aschenbrenner’ın fon varlıkları, konuya yakın kaynaklara göre 10 milyar dolar seviyesine geriledi.
Müzmin bir Jenius mu, şanslı bir spekülatör mü?
Aschenbrenner’ın yükselişi ve ani çöküşü, hem Wall Street hem de teknoloji dünyasını büyüleyerek onu yapay zeka fırtınasının en dikkat çeken kurbanı haline getirdi.
19 yaşında Columbia Üniversitesi’nden birincilikle mezun olan Aschenbrenner’ı takipçileri geleceğin dehası olarak görüyor, fonunun çeyreklik raporlarını sıcak yapay zeka hisselerini avlamak için yakından izliyordu. Fon, bu ayki çöküşten önce kurulduğu günden bu yana yüzde 1000'in üzerinde getiri sağlamıştı.
Öte yandan eleştirmenler, Temmuz 2024’te fonu kurmadan önce Aschenbrenner’ın hiçbir para yönetimi deneyimi olmadığını ve sadece şanslı olduğunu öne sürüyordu. İlk iş tecrübesini, batık kripto borsası FTX’in kurucusu Sam Bankman-Fried ile birlikte bir yardım kuruluşunu yöneterek kazanmış olması da cabasıydı.
Wall Street'teki deneyimli isimler ise Situational Awareness’ın yüzde 400'e varan oranlarda kaldıraç kullandığına dair raporlara dikkat çekerek bu çöküşün bir sürpriz olmadığını vurguluyor. Wall Street danışmanı Jerry Diao, "Pek çok insan bu patlamayı 'olup olmayacağı' değil, 'ne zaman olacağı' sorusu olarak görüyordu. Yapay zeka hakkındaki görüşleri uzun vadede doğru olabilir ama kamuya açık piyasalarda kısa vadeli dalgalanmalara hazırlıklı olmalısınız" ifadelerini kullanıyor.
Düğün haftasında gelen tasfiye
Citadel’e yapılan zorunlu satıştan önce, fon portföyünün yaklaşık üçte ikisi kamuya açık hisse senetlerindeki uzun ve kısa pozisyonlardan oluşuyordu. Kalan kısım ise Anthropic firmasına yapılan milyar dolarlık yatırımın domine ettiği özel şirket hisselerinden müteşekkirdi.
İşin trajikomik yanı, Situational Awareness fonunun neredeyse çöküşe geçtiği bu hafta, 24 yaşındaki genç yöneticinin düğün haftasına denk geldi. Aschenbrenner, Anthropic CEO’su Dario Amodei’nin özel kalem müdürü Avital Balwit ile evlenmeye hazırlanıyor.
"Garip" ve "geçimsiz" bir dehanın portresi
Almanya'da doktor bir anne babanın çocuğu olarak dünyaya gelen Aschenbrenner, çocuk yaşta matematik ve bilgisayar bilimlerine olan üstün yeteneğini kanıtladı. Alman eğitim sisteminde birkaç sınıf atlayarak 15 yaşında liseden mezun oldu.
Kendi mizacını "entelektüel gariplik ve geçimsizlik" olarak tanımlayan, Alman kültüründe kabul görmediği için ABD'ye taşıyan genç girişimci, bu farklılığını kendi avantajı olarak gördü. Columbia’da okurken, Silikon Vadisi'nde oldukça popüler olan ve insanlığa yardım etmek için mümkün olduğunca çok para kazanmayı savunan "Etkili Altruizm" kulübünü kurdu.
Bu ağ, ona kariyer kapılarını açtı. 2023'te OpenAI’ın Ilya Sutskever liderliğindeki "Süper Hizalanma" (Superalignment) ekibine katıldı. Ancak şirketin güvenlik açıklarını dışarıya sızdırdığı gerekçesiyle 2024'te OpenAI'dan kovuldu. Aschenbrenner ise sadece Çin gibi yabancı devletlerin casusluk riskine karşı yönetimi uyardığını iddia etti.
225 milyon dolarla başlayan "Vahşi Yolculuk"
OpenAI’dan ayrıldıktan sadece haftalar sonra yayımladığı 165 sayfalık manifesto, ona devasa bir ün getirdi. Genel yapay zekanın (AGI) sadece birkaç yıl uzakta olduğunu ve hükümetlerin bu hızı hafife aldığını savundu.
Bu popülariteyi hızlıca sermayeye dönüştüren Aschenbrenner; Stripe kurucu ortakları Patrick ve John Collison, eski GitHub CEO'su Nat Friedman ve yatırımcı Daniel Gross’tan 225 milyon dolar toplayarak fonunu kurdu.
O dönem yayımladığı yazıda, dünyada yapay zeka topluluğundan sadece birkaç yüz kişinin gelecekte ne olacağını gerçekten bildiğini iddia etmiş ve eklemişti: "Eğer geleceği biraz olsun doğru görüyorlarsa, bizi çok vahşi bir yolculuk bekliyor."
Görünen o ki, bu vahşi yolculuğun ilk büyük virajında savrulan isim, kehanetin sahibi Leopold Aschenbrenner'ın kendisi oldu.