AK Partili eski bakandan emeklilikte intibak yasası çağrısı
AK Parti Artvin Milletvekili ve eski Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Faruk Çelik, mevcut emeklilik sisteminin prim ödeme süresini yeterince dikkate almadığını belirterek, 2012'dekine benzer bir intibak yasası çıkarılması çağrısında bulundu.
AK Parti Artvin Milletvekili ve eski Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Faruk Çelik, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada emekli aylıklarıyla ilgili değerlendirmelerde bulundu.
Emekli maaşlarının gündemden düşmediğini belirten Çelik, yapılan düzenlemelere rağmen beklentilerin tam olarak karşılanamadığını ifade etti.
Çelik, Türkiye'de 4/A (SSK) kapsamında 11,6 milyon, 4/B (Bağ-Kur) kapsamında 2,9 milyon ve 4/C (Emekli Sandığı) kapsamında 2,56 milyon olmak üzere toplam 17 milyon 99 bin 654 emekli bulunduğunu belirtti.
"2008 reformunun temel ilkelerinden uzaklaşıldı"
Mevcut emeklilik sisteminin 2008 yılında gerçekleştirilen sosyal güvenlik reformuna dayandığını hatırlatan Çelik, reformun temel amacının sistemde daha uzun süre kalan ve daha fazla prim ödeyen sigortalılara daha yüksek emekli aylığı bağlanması olduğunu söyledi.
Ancak zaman içinde reformun temel parametrelerinin uygulanmadığını savunan Çelik, sistemin "çok prim ödeyen daha yüksek emekli aylığı alır" ilkesinden uzaklaştığını ifade etti.
"En düşük emekli aylığı uygulaması kapsamı genişledi"
Çelik, reformun özellikle yaş kriteri başta olmak üzere temel ilkelerinden uzaklaşılması nedeniyle Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) mali açıdan beklentileri karşılayamaz hale geldiğini öne sürdü.
Ortaya çıkan memnuniyetsizliklerin giderilmesi amacıyla önce seyyanen zam, ardından da 2019 yılında en düşük emekli aylığı uygulamasının hayata geçirildiğini belirten Çelik, ilk yıl yaklaşık 850 bin kişiyi kapsayan uygulamanın bugün yaklaşık 5 milyon emekliye ulaştığını kaydetti.
Diğer emeklilerin önemli bir bölümünün de 25-30 bin TL bandında, taban aylığın biraz üzerinde maaş aldığını ifade etti.
"Prim ödeme süresi arasındaki fark ortadan kalktı"
Çelik, yeni belirlenecek en düşük emekli aylığının 23 bin 552 TL olacağını belirterek, bu durumun 10 yıl prim ödeyerek emekli olanlarla 25-30 yıl prim ödeyenler arasındaki maaş farkını büyük ölçüde ortadan kaldırdığını savundu.
Bunun uzun yıllar prim ödeyen emekliler açısından dezavantaj oluşturduğunu dile getirdi.
İntibak yasası önerisi
Çelik, çözüm önerisi olarak 2008 yılında getirilen emeklilik kriterlerinin aşındırılmadan uygulanması gerektiğini belirtti.
Adaletsizliğe yol açtığını savunduğu seyyanen zam benzeri uygulamalardan kaçınılmasını isteyen Çelik, en düşük emekli aylığı esas alınarak 2012 yılındakine benzer bir intibak yasası çıkarılması çağrısında bulundu.
Eski Bakan Çelik ayrıca, emekli maaşlarının belirlenmesinde kullanılan aylık bağlama oranı ile güncelleme katsayısı kriterlerinin yeniden gözden geçirilerek emekli aylıklarının bu doğrultuda yeniden belirlenmesi gerektiğini ifade etti.
2012'de intibak düzenlemesi yapılmıştı
Türkiye'de emeklilere yönelik kapsamlı intibak düzenlemesi 2012 yılında hayata geçirildi. 6283 sayılı Kanun kapsamında yapılan düzenleme ile 2000 yılı öncesinde emekli olan SSK (4/A) emeklilerinin aylıkları yeniden hesaplandı.
Bu kapsamda emekli aylıkları, prim ödeme gün sayısı, prime esas kazanç ve aylık bağlama kriterleri dikkate alınarak yeniden belirlendi.
İntibak düzenlemesi yalnızca 2000 yılı öncesinde emekli olan SSK'lıları kapsarken, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı emeklileri ile 2000 yılı sonrasında emekli olanlar uygulamadan yararlanamadı.