iPhone'lar zamlanacak mı? Çip krizi nedeniyle Apple karar aşamasında
- Küresel bellek çipi arzındaki daralma akıllı telefon pazarını baskı altına alıyor. Apple’ın artan maliyetleri fiyatlara yansıtıp yansıtmayacağı sektörün en kritik sorusu haline geldi.
- Şirketin kararı, hem rakiplerin fiyat politikasını hem de pazar payı dengelerini etkileyebilir.
Küresel bellek çipi sıkıntısı derinleşirken, gözler dünyanın en büyük akıllı telefon üreticilerinden Apple’a çevrildi. Artan maliyetleri tüketici fiyatlarına yansıtmak ya da karlılığı düşürme pahasına pazar payını büyütmeye çalışmak, şirketin önündeki iki temel seçenek olarak öne çıkıyor.
Apple CEO'su Tim Cook, son finansal sonuçların ardından yaptığı değerlendirmede bellek çipi fiyatlarında keskin artış beklediklerini söyledi. Ancak bu maliyet artışının iPhone fiyatlarına yansıtılıp yansıtılmayacağına ilişkin soruları yanıtsız bıraktı. Cook, şirketin elinde farklı “kaldıraçlar” bulunduğunu belirtmekle yetindi.
Bellek çipi arzındaki daralmanın arkasında ise teknoloji devlerinin hızla artan yapay zeka altyapı yatırımları bulunuyor. Meta, Google ve Microsoft gibi şirketlerin veri merkezlerine yönelik yüksek kapasiteli bellek talebi, üreticilerin daha karlı bu alana öncelik vermesine yol açtı. Bu durum, tüketici elektroniğinde kullanılan bellek çipi arzını kısıtlayarak fiyatları yukarı çekti.
Apple’ın tedarik gücü rakiplerinden daha güçlü
Analistler, Apple’ın Samsung Electronics, SK Hynix ve Micron gibi büyük bellek üreticileriyle uzun yıllara dayanan ilişkileri sayesinde tedarik konusunda birçok rakibine göre daha avantajlı olduğunu belirtiyor. Bu da şirketin üretim sürekliliğini sağlama konusunda elini güçlendiriyor.
Daha küçük Android üreticilerinin ise aynı ölçekte tedarik gücüne sahip olmaması nedeniyle maliyet baskısını fiyatlara daha hızlı yansıtmak zorunda kalabileceği ifade ediliyor.
Sektör Apple’ın kararını bekliyor
Pazar araştırma şirketi IDC’den kıdemli araştırma direktörü Nabila Popal, Apple’ın kararının sektör genelinde zincirleme etki yaratacağını vurguladı. Popal, “Apple fiyat artırmazsa pazar payını büyütebilir ancak bu durum yatırımcıları rahatsız edebilir. İki ucu keskin bir kılıç” değerlendirmesinde bulundu.
Bazı tahminlere göre Apple, geçen yıl küresel akıllı telefon sevkiyatlarında yaklaşık yüzde 10 artışla pazarın lideri konumuna yükseldi. Şirketin fiyatları sabit tutması halinde, maliyet baskısı altındaki rakiplerin fiyat artırması gerekebilir ve bu da iPhone’ları tüketiciler için daha cazip hale getirebilir. Tersine, Apple’ın da fiyat artırması durumunda rakip markalar için benzer adımlar atmak daha kolay olacak.
Küresel pazarda daralma sinyali
Bellek çipi sıkıntısının etkileri sadece fiyatlarla sınırlı değil. IDC verilerine göre bu durum, küresel akıllı telefon pazarında 2023’ten bu yana ilk kez yıllık bazda daralmaya yol açabilir.
Qualcomm da son tahminlerinde bu baskıyı teyit etti. Şirket, özellikle Çin’deki bazı telefon üreticilerinin yeterli bellek çipi bulamadığı için üretim planlarını düşürdüğünü açıkladı. Qualcomm Finans Direktörü Akash Palkhiwala, birçok üreticinin hem üretim hem de stok planlarını aşağı yönlü revize ettiğini söyledi.
Sektör temsilcileri, Android üreticilerinin Apple’ın atacağı adımı yakından izlediğini belirtiyor. Apple maliyet artışını kendi bünyesinde karşılayıp fiyatları sabit tutarsa, Android tarafında hem fiyat rekabeti hem de satış hacimleri üzerinde ciddi baskı oluşabileceği değerlendiriliyor.