Huang'ın istifası sonrası Nvidia'nın milyarlarca dolarlık projelerini bekleyen 6 risk
Nvidia'nın Çin'de ihracat kısıtlamalarına tabi çipler üzerine kurulu 3,2 milyar doları aşan projeleri bulunuyor. Huang'ın ayrılığı ve ABD'nin sıkılaşan ihracat denetimleri, projelerin çip tedariki ve geleceğine ilişkin 6 riski gündeme taşıyor.
Nvidia'nın Çin'deki yapay zeka veri merkezi pazarından fiilen dışlandığını açıklamasına karşın, ülkede şirketin ihracat kısıtlamalarına tabi çipleri üzerine kurulu 3,2 milyar doları aşan projeler bulunuyor.
Reuters'ın incelediği belgeler, Nvidia CEO'su Jensen Huang'ın görevinden ayrılması ve ABD'nin ihracat denetimlerini sıkılaştırmasıyla bu projelerin tedarik ve yatırım risklerinin arttığını ortaya koydu.
Reuters'ın 150'den fazla Çinli kurum ve şirketin satın alma duyurusu, yatırım planı, inşaat sözleşmesi ve kurumsal açıklamasını inceleyerek hazırladığı araştırmaya göre, Nvidia'nın kısıtlamalara tabi işlemcileri üzerine kurulu projelerin ve ekipman anlaşmalarının toplam bildirilen değerini 23 milyar yuanı (3,2 milyar dolar) aştığı belirtildi.
Habere göre söz konusu tutar yalnızca Nvidia çiplerine yapılan harcamaları kapsamıyor.
Planlanan yatırımların yanı sıra imzalanmış sözleşmeleri ve tamamlanmış kurulumları da içeren hesaplamada bina, enerji sistemleri ve diğer altyapı harcamalarının da yer aldığı belirtildi.
Projelerin, Çin'in zengin kıyı bölgelerindeki teknoloji merkezlerinden ülkenin batısındaki uzak eyaletlere kadar uzandığı aktarıldı.
Nvidia teknolojisinin büyük teknoloji şirketlerinin yanı sıra yerel yönetim destekli girişimler, üniversiteler ve bölgesel bilişim merkezlerinde de kullanıldığı aktarıldı.
Çin'de Nvidia çiplerine talep sürüyor
Nvidia, ABD'nin ihracat kontrolleri nedeniyle Çin'deki yapay zeka veri merkezi pazarından fiilen çıkarıldığını açıklamıştı. Şirketin kurucu ortağı Jensen Huang da geçen yıl Çin'deki pazar paylarının yüzde 95'ten sıfıra gerilediğini söylemişti.
Ancak Reuters'ın incelediği belgeler, Çinli müşterilerin Nvidia'nın H100, H200 ve H800 gibi ihracat kısıtlamalarına tabi işlemcileri üzerine kurulu projeler geliştirmeye devam ettiğini gösterdiği aktarıldı.
Habere göre bazı tesisler halihazırda faaliyette veya inşaat aşamasında bulunurken, diğer projelerde çiplerin teslimatına ilişkin belirsizlikler sürüyor.
Örneğin ülkenin kuzeybatısındaki Gansu eyaletinde bulunan bir tesisin yıl sonuna kadar binlerce Nvidia çipi kurmayı planladığı ancak işlemcilerin tesise ulaşıp ulaşmadığının bilinmediği belirtildi.
ABD'deki Jamestown Vakfı analisti Sunny Cheung, Washington yönetiminin yalnızca çipleri doğrudan satın alan şirketlere değil, bu işlemcilerin sağladığı hesaplama gücünü nihai olarak kimin ve hangi amaçla kullandığına da odaklanması gerektiğini ifade etti.
ABD'nin ihracat kısıtlamaları sıkılaşıyor
Washington yönetimi, Nvidia'nın gelişmiş yapay zeka işlemcilerine yönelik ihracat kısıtlamalarını 2022'de başlattı. Daha sonra Çin pazarı için özel olarak geliştirilen H800 gibi işlemcilere yönelik kontroller de sıkılaştırıldı.
Trump yönetimi ocak ayında, belirli koşulları karşılayan Çinli müşterilere H200 satışına yönelik ihracat lisanslarını tek tek inceleme kararı aldı.
Nvidia'nın ağustos ayında yaptığı bildirimde Çin'deki veri merkezi bilişim pazarından fiilen dışlandığı belirtilirken, IDC'nin Reuters tarafından aktarılan ekim tarihli raporu şirketin 2026'nın ilk yarısında Çin'deki yapay zeka hızlandırıcı sevkiyatlarının yüzde 34'ünü gerçekleştirdiğini tahmin etti.
Bu iki veri farklı ölçümleri kapsıyor. Reuters'ın araştırmasında tespit edilen kısıtlamalı işlemcilerin Çinli kullanıcılara hangi yollarla ulaştığı ise henüz açıklığa kavuşmuş değil.
Jensen Huang'ın ayrılığı belirsizliği artırdı
Reuters'ın araştırması, Huang'ın perşembe günü CEO'luk görevinden ayrılmasının ardından yayımlandı. Huang, ABD makamlarının Pekin yönetimiyle istihbarat bağlantıları olduğundan şüphelendiği Çinli iş kadını Alice Huang ile ilişkisine yönelik iddiaların ardından görevinden ayrılmıştı.
ABD'deki ihracat kısıtlamalarının gevşetilmesini savunan Huang'ın ayrılığının, Washington'daki lobi faaliyetleri üzerindeki etkisi de tartışılıyor. ABD'li siyasetçilerin Çin'e yönelik çip kısıtlamalarını daha da sıkılaştırma çağrıları, Nvidia'nın Çin'deki projelerinin geleceğine ilişkin belirsizliği artırıyor.
Soruşturmanın odağındaki Alice Huang'ın eski yöneticilerinden olduğu Singapur merkezli Nvidia bulut iş ortağı Megaspeed ise çipleri yasa dışı yollarla Çin'e aktardığı iddialarını reddetti.
Nvidia Yönetim Kurulu, şirket sırlarının veya ABD ulusal güvenliğinin tehlikeye girdiğine inanmak için bir neden bulunmadığını belirterek bağımsız soruşturma başlattı.
Huang'ın ihracat kontrolü yasalarını ihlal ettiğine ilişkin kamuoyuna açıklanmış bir bulgu bulunmadığı belirtildi.
Reuters'ın tespit ettiği Çin'deki projelerin Megaspeed veya Huang hakkındaki iddialarla bağlantılı olduğuna dair de herhangi bir kanıt ortaya konulmadı.
Kaynak: Reuters