Borsada bugün için tatsız veri: Tarihin en yüksek margin call'u
- Takasbank tarafından açıklanan CHP ile ilgili mutlak butlan kararının geldiği gün olan 21 Mayıs 2026 tarihli verilere göre BIST Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası'nda, teminat tamamlama çağrısı 3 milyar 635 milyon TL ile tarihi zirveye ulaştı.
- Analistler bu seviyede bir margin call'un zaten dünü devre keserek kapatan ve bugün satışların devam etmesinin beklendiği piyasadaki satış baskısını da artırabileceğine dikkat çekiyor.
- Borsa İstanbul, dün mutlak butlan haberinin ardından sert düşüş dalgasıyla karşı karşıya kalmış ve BIST-100 endeksi yüzde 6.05, bankacılık endeksi ise yüzde 8.63 değer kaybederken devre kesmişti.
CHP'nin 38. Olağan Kurultayı’na ilişkin davada verilen “mutlak butlan” kararıyla birlikte kurultayın iptal edilmesi ve parti yönetiminde değişim ihtimalinin gündeme gelmesi sonrasıda sert satış dalgasıyla karşılaşarak devre kesen borsada yarın için dikkat çekilen en önemli verilerden biri margin call yani teminat tamamlama çağrıları olacak.
Takasbank tarafından açıklanan 21 Mayıs 2026 tarihli BIST VioP takas merkezi istatistiklerine göre sert satış dalgasının geldiği dün margin call rakamı tarihin en yüksek seviyesi olan 3 milyar 635 milyon TL olarak gerçekleşti.
|
21.05.2026 Tarihli Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası Takas Merkezi İstatistiki Bilgileri |
|||
| Açık Üye Sayısı | 87 | ||
| Açık Hesap Sayısı | 1,273,194 | ||
| Açık Hesap Sayısı – Bireysel | Yerli: | Yabancı: | Toplam: |
| 1,254,131 | 3,954 | 1,258,085 | |
| Açık Hesap Sayısı – Kurumsal | Yerli: | Yabancı: | Toplam: |
| 14,496 | 613 | 15,109 | |
| Açık Pozisyonlu Hesap Sayısı | 21,536 | ||
| Açık Pozisyonlu Hesap Sayısı - Bireysel | Yerli: | Yabancı: | Toplam: |
| 20,640 | 94 | 20,734 | |
| Açık Pozisyonlu Hesap Sayısı - Kurumsal | Yerli: | Yabancı: | Toplam: |
| 733 | 69 | 802 | |
| Teminatlı Hesap Sayısı | 113,840 | ||
| Teminatlı Hesap Sayısı - Bireysel | Yerli: | Yabancı: | Toplam: |
| 111,118 | 587 | 111,705 | |
| Teminatlı Hesap Sayısı - Kurumsal | Yerli: | Yabancı: | Toplam: |
| 2,028 | 113 | 2,141 | |
| İşlem Teminatı (TL) | Nakit: | Nakit Dışı: | |
| 176,316,493,331 | 19,544,729,922 | ||
| Garanti Fonu Teminatı (TL) | Nakit: | Nakit Dışı: | |
| 5,394,614,515 | 822,988,554 | ||
| Kar / Zarar Tutarı (TL) | 11,611,790,345 | ||
| Teminat Tamamlama Çağrısı | 3,635,343,795 | ||
| Bulunması Gereken Teminat | 100,479,663,226 | ||
| Vadeli İşlem Sözleşmesi İşlem Hacmi (TL) | 241,073,933,636 | ||
| Opsiyon İşlem Hacmi (TL) | 5,466,235,291 | ||
| Opsiyon Prim Hacmi (TL) | 87,651,436 | ||
| Vadeli İşlem Sözleşmesi Açık Pozisyon (Adet) | 32,148,112 | ||
| Vadeli İşlem Sözleşmesi Açık Pozisyon Değeri (TL) | 440,179,428,929 | ||
| Opsiyon Açık Pozisyon (Adet) | 3,232,101 | ||
| Opsiyon Açık Pozisyon Değeri (TL) | 1,831,566,793 | ||
|
Not: Hesap sayıları ile kırılımlı hesap sayılarının toplamları arasında müşterek hesaplardan dolayı küçük farklılıklar görülebilmekte olup toplam niteliğindeki hesap sayıları referans alınmalıdır. Kırılımlı hesap sayıları bilgilendirme niteliğindedir. |
|||
21 Mayıs 2026 tarihi itibariyle teminat tamamlama yani margin call rakamı 3 milyar 635 milyon TL seviyesinde. Bu Borsa İstanbul'un tarihinde gördüğü en yüksek margin call rakamı olarak kayıtlara geçti.
21 Mayıs 2026'dan önce Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasasında (VİOP) kaydedilen en yüksek tek günlük teminat tamamlama çağrısı (margin call) 29 Ocak 2026 tarihinde gerçekleşmişti. Bu tarihte piyasada 3.2 milyar TL'nin üzerinde teminat tamamlama çağrısı yapılmıştı.
Önceki rekor tarihleri ise şöyleydi.
- 9 Mart 2025: 1,85 milyar TL seviyesinde teminat tamamlama çağrısı oluşmuştur.
- Aralık 2021: 21 Aralık'ta tek günde 1,4 milyar TL seviyesinde çağrı gerçekleşmiştir.
Margin call (Teminat tamamlama çağrısı) nedir?
Margin Call (Teminat Tamamlama Çağrısı), kaldıraçlı işlem yapan yatırımcıların piyasa ters yönde hareket ettiğinde, aracı kurum tarafından ek teminat yatırmaları için yapılan resmi bir uyarıdır.
Margin call, kaldıraçlı piyasalarda (VİOP, Forex gibi) yatırımcının hesabındaki teminat seviyesi, aracı kurumun belirlediği minimum sürdürme teminatının (maintenance margin) altına düştüğünde tetiklenir.
Örneğin
-
100.000 TL teminat yatırıp 1:7 kaldıraç kullandınız, 700.000 TL'lik pozisyon açtınız
-
Piyasa size ters yönde %20 hareket ederse → 140.000 TL zarar edersiniz
-
Ancak sadece 100.000 TL teminatınız vardı → aradaki 40.000 TL açığınız var
-
Margin Call: "Bu 40.000 TL'yi tamamla" çağrısıdır.
Margin call durumunda ne olur?
Margin call durumu şu şekillerde sona erer:
| Ek teminat yatırmak | Hesaba para ekleyerek pozisyonu korumak |
| Pozisyonu kapatmak | Zararı realize edip çıkmak |
| Hiçbir şey yapmamak | Aracı kurum pozisyonları otomatik kapatır (Stop Out) |
Son maddenin gerçekleşmesi piyasada bireysel veya kurumsal yatırımcının likide olması olarak da tanımlanmaktadır. Genellikle sert düşen piyasalarda düşüşün devamı, teminat tamamlama konusunda özellikle nakit pozisyonu güçlü olmayan yatırımcıların giderek zora düşmesine, sonunda da finansal gücü daha zayıf yatırımcıların likide olarak piyasanın yeniden dengelenmesine yol açan bir mekanizmaya yol açar. Bu piyasanın sistemik bir riske maruz kalmaması için aslında zayıf oyuncuları piyasa dışına atan bir dengeleme mekanizmasıdır.
