AB liderleri Brüksel'de çözüm arıyor: Enerji, bütçe ve ticaret gerilimi
- AB Liderler Zirvesi, derin görüş ayrılıklarıyla başladı. Rekor düzeye ulaşan Çin ticari açığı, fırlayan enerji maliyetleri ve çetin bütçe pazarlıkları, üye ülkeler arasındaki ipleri gerdi. Zirvede alınacak kararlar bloğun ekonomik geleceğini doğrudan etkileyecek.
Avrupa Birliği (AB) üyesi 27 ülkenin liderleri, yükselen enerji fiyatları, bloğun rekabet gücü, bütçe anlaşmazlıkları ve Çin’den artan ithalat gibi kritik konuları görüşmek üzere Brüksel’de bir araya geldi. Yoğun bir gündemle toplanan zirve, ilk günden itibaren üye ülkeler arasındaki derin görüş ayrılıklarını su yüzüne çıkardı.
CNBCE.COM'u öncelikli haber kaynağınız olarak ekleyin EkleSiyasi ve ekonomik baskıların arttığı bir dönemde gerçekleşen zirvede, özellikle yaklaşan seçimler ve jeopolitik gelişmeler liderlerin kararlarında belirleyici rol oynuyor.
En çok tartışılan konu bütçe oldu
Zirvede en çok tartışılan konulardan biri, AB’nin gelecekteki bütçe yapısı oldu. Almanya Başbakanı Friedrich Merz, bütçe konusundaki görüş ayrılıklarının oldukça büyük olduğunu vurgulayarak net katkıda bulunan ülkeler ile net yararlananlar arasında belirgin bir çekişme yaşandığını ifade etti. Mevcut bütçe taslağı çiftçiler ve bölgelere yönelik sübvansiyonları korumayı hedeflerken, eleştirmenler bu durumun ABD ve Çin ile rekabet edebilmek için gereken alanlardan kaynak çaldığını savunuyor.
Fransa ve Hollanda gibi ülkeler ise sadece harcama kesintilerine odaklanmanın bloğun rekabet gücüne zarar vereceği görüşünde. Hollanda Başbakanı Rob Jetten, hem haksız ticaret uygulamalarıyla mücadele edilmesi hem de AB’nin kendi inovasyon ve rekabet gücüne daha fazla yatırım yapması gerektiğini belirtti.
Çin ile ticaret dengesi ve ticari önlemler
Zirve öncesinde Çin’den ithal edilen hibrit otomobiller konusunda Pekin ile varılan anlaşma, 360 milyar avroya ulaşan mal ticareti açığını kapatma yolunda atılan ilk adım olarak değerlendirildi. Liderler, AB Komisyonu'nun ticaret savunma mekanizmalarını tam kapasite kullanmasını ve yeni koruyucu araçlar geliştirmesini talep ediyor.
Özellikle Fransa ve Almanya’nın kimyasal maddeler ile PET ithalatına karşı sunduğu ortak öneri, Berlin yönetiminin ticaret politikalarındaki tutum değişikliğini göz önüne serdi. Daha önce Çin menşeili elektrikli araçlara yönelik gümrük vergilerine mesafeli yaklaşan Almanya, bu kez hızlı misilleme önlemlerini destekleyen tarafta yer alıyor. Pekin yönetimi ise ekonomik dengesizlik söylemlerinin korumacılık için bir bahane olarak kullanıldığını öne sürüyor.
Enerji politikaları ve emisyon ticaret sistemi
İran savaşı sonrasında artan yakıt fiyatları ve sanayide yaşanan zorluklar, enerji politikasını zirvenin odak noktalarından biri haline getirdi. Çekya ve İtalya’nın da aralarında bulunduğu bazı üye ülkeler, AB Emisyon Ticaret Sistemi’nin esnetilmesini veya askıya alınmasını talep ediyor.
Buna karşın Finlandiya, İsveç ve Danimarka başbakanları ortak bir mektup yayımlayarak sistemin fosil yakıtlara olan bağımlılığı azalttığını ve temiz sanayi yatırımlarını koruduğunu belirterek sistemin zayıflatılmasına karşı çıktı.
Dondurulmuş rus varlıkları ve Ukrayna
Zirvede dikkat çeken bir diğer başlık ise ABD’nin, Avrupa’da dondurulan Rus devlet varlıklarının bir kısmının barış görüşmelerini canlandırmak amacıyla Washington gözetimindeki bir kuruluşa devredilmesi yönündeki önerisi oldu. Almanya Başbakanı Friedrich Merz bu teklife sert bir dille karşı çıkarak, söz konusu varlıkların Avrupa’da kalması gerektiğini ve bu konudaki kararın sadece AB tarafından verileceğini vurguladı.
Zirvenin sonraki oturumlarında, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin katılımıyla Kiev’e verilecek destek ve ülkedeki son durum değerlendirilecek.
