Airbnb ve Booking için yeni dönem: Kurallara uymayana ağır cezalar geliyor
- TBMM'ye sunulan kanun teklifiyle Airbnb ve Booking gibi yabancı platformlara Türkiye'de temsilci atama ve izin belgesi alma şartı getiriliyor. Komisyon oranı yüzde 17 ile sınırlandırılırken, kurallara uymayan platformlar ağır para cezaları ve erişim engeliyle karşılaşacak.
AK Parti milletvekillerinin imzasını taşıyan Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanunu Teklifi, TBMM Başkanlığına sunuldu. Düzenleme, yurt dışında yerleşik Airbnb ve Booking gibi yabancı dijital platformların Türkiye’deki faaliyetlerine ilişkin usul, esas ve yükümlülükleri belirliyor.
CNBCE.COM'u öncelikli haber kaynağınız olarak ekleyin EkleYeni kanun teklifine göre, yabancı platformların Türkiye'de hizmet verebilmesi için Kültür ve Turizm Bakanlığından "izin belgesi" alması zorunlu hale getiriliyor. Geçerlilik süresi 2 yıl olarak belirlenen ve devredilemeyen bu belgenin ilk bedeli ise 5 milyon TL olacak. Bu tutar her yıl yeniden değerleme oranında artırılacak ve Cumhurbaşkanı tutarı 2 katına kadar artırmaya veya yarısına kadar indirmeye yetkili kılınacak.
Türkiye temsilcisi ve şeffaflık şartı
Platformların izin belgesi alabilmesi için Dijital Hizmet Vergisi mükellefi olması, vergi borcunun bulunmaması ve Türkiye'de tebligata esas bir adres göstermesi gerekecek. Temsilci tüzel kişi ise Türk Ticaret Kanun’una göre kurulmuş bir sermaye şirketi olması ve yetkililerinden en az birinin Türk vatandaşı olup Türkiye'de mukim bulunması şartı aranacak. Gerçek kişi temsilcilerde de Türk vatandaşı ve Türkiye'de mukim olma zorunluluğu bulunacak.
İzin belgesi alan platformlar; Bakanlıktan turizm belgeli işletmelerin, izin belgeli kiralık konutların ve elektronik uçak bileti satışlarını doğrudan gerçekleştirebilecek. Bunun dışındaki seyahat acenteliği hizmetleri yalnızca yetkili acenteler, araç kiralama hizmetleri ise yetkili işletmeler aracılığıyla sunulabilecek. Platformlar, doğrudan gerçekleştirdikleri uçak, konaklama ve bağlı hizmetleri içeren paket satışları yapamayacak; ayrıca münhasıran Türk hukuku ve Türk mahkemeleri yetkili olacak.
Komisyon oranına yüzde 17 sınırı
Teklif, kullanıcı haklarını ve yerel işletmeleri korumak adına önemli sınırlamalar getiriyor. Platformlar, sundukları hizmet karşılığında satış bedeli üzerinden KDV hariç en fazla yüzde 17 oranında komisyon veya hizmet bedeli alabilecek. Ayrıca, ilan veren işletmeleri kampanyalı satışa zorlayamayacak, fiyat kısıtlaması getiremeyecek ve herhangi bir nesnel ölçüt olmadan işletmeleri sıralamada geriye düşüremeyecek.
Platformlar, konaklama ve kiralık konut ilanlarında Bakanlıkça belirlenen doğrulama belge numaralarına yer vermekle yükümlü olacak. Bunun yanında Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansına (TGA), Dijital Hizmet Vergisi matrahı üzerinden on binde 7,5 oranında turizm payı ödeyecekler.
Ağır yaptırımlar ve erişim engeli kararı
- Yükümlülüklere uyulmaması durumunda kademeli ve ağır para cezaları uygulanacak:
- Yetkisiz işletmeler üzerinden hizmet sunulması durumunda 200 bin TL idari para cezası verilecek.
- Bilgi ve belge değişikliklerinin 15 gün içinde bildirilmemesi veya eksik belge sunulması halinde 200 bin TL ceza uygulanacak; ihlalin tekrarı durumunda belge iptal edilecek.
- Satış fiyatı üzerinden %17'lik komisyon sınırının aşılması veya haksız bedel alınması durumunda, haksız kazancın 10 katı tutarında ceza kesilecek.
- Haksız sıralama düşürme veya ilan kısıtlama durumlarında 500 bin TL ceza verilecek; aynı yıl içinde 3'üncü kez tespiti halinde izin belgesi iptal edilecek.
- Müşteriye vaat edilen hizmetin eksik sunulması veya hiç verilmemesi halinde sözleşme başına 50 bin TL ile 100 bin TL arasında ceza kesilecek.
- Ülke yararına aykırı, kamu güvenini sarsıcı veya turizmi baltalayıcı faaliyetlerde bulunanların izin belgeleri doğrudan iptal edilecek ve bu platformlar 6 ay boyunca yeni belge alamayacak.
- Bakanlıktan izin belgesi almadan faaliyette bulunan, belgesi iptal edilen veya süresi biten platformlar için Bakanlıkça erişim engelleme kararı verilecek. Bu karar 24 saat içinde sulh ceza hâkiminin onayına sunulacak ve hâkim 48 saat içinde kararını açıklayacak.
- Halihazırda Türkiye’de faaliyet gösteren yabancı dijital konaklama platformlarının, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 3 ay içinde Bakanlığa başvurarak izin belgesi alması gerekecek. Başvuruda bulunmayan veya başvurusu reddedilen platformlara doğrudan erişim engeli yaptırımı uygulanacak.

